मुख्य सामग्रीमा जानुहोस्
निङ्लेखु/कु
सन् १८५८–१८६८ तिर नेपालमा बनाइएको एक लिम्बु पुरुषको एल्बुमेन चित्र-पृष्ठको उच्च-रिजोल्युसन स्क्यान।

अहिले चलिरहेको

मौखिक इतिहास सङ्कलन अभियान

शाखाहरूभरि

उदाहरण कार्यक्रम — थरका ज्येष्ठहरूको रेकर्डिङ गर्ने दुई महिने अभियान, संस्कृति पृष्ठ र अभिलेखालय भरिँदासम्म चल्ने।

Ninglekhu/kuनिङ्लेखु/कुᤏᤡᤱᤗᤣᤂᤢ

निङ्लेखु/कुको अभिलेख

पूर्वी नेपालको एक याक्थुङ थर, घोषित मानकमा अभिलिखित: हरेक दाबीले आफ्नो प्रमाण श्रेणी बोक्छ, मतभेद मतभेदकै रूपमा देखाइन्छ, र थाहा नभएको कुरा थाहा भएकै जत्तिकै सोझै प्रकाशित हुन्छ।

४१४,७०४

२०२१ को जनगणनामा नेपालमा गनिएका लिम्बु — देशको १.४२%

ANational Statistics Office 2021

निङ्लेखु नाम प्रमाणित गर्ने स्वतन्त्र रूपमा तयार पारिएका थर-सूची

Eलिम्बु थर हरु (a Limbu thar list)

२४

खुला प्रश्न, प्रत्येकसँग त्यसलाई टुङ्ग्याउने कुरा प्रकाशित

CNinglekhu/ku heritage documentation project 2026

प्रमाणित, सम्झिइएको, सङ्कलन हुँदै

के प्रमाणित छ

निङ्लेखु दुई स्वतन्त्र सूचीमा लिम्बु थरका रूपमा प्रमाणित छ र राष्ट्रिय दैनिकमा छापिएको छ। नामको पहिलो अंशको शब्दकोशीय आधार बलियो छ। यति नै हो, र स्रोतसहित भनिएको छ।

नाम

के सम्झिइएको छ

मुन्धुमको वाचन, फेदाङ्मा र साम्बाको ज्ञान, या:लाङका गीत। यहाँ परम्परालाई परम्पराकै रूपमा राखिन्छ — के सत्य मानिन्छ भन्नेमा आधिकारिक, र त्यसै भनी चिनो लगाइएको।

मुन्धुम

के सङ्कलन हुँदै छ

साझा वंश-दर्ता, रेकर्ड गरिएका अन्तर्वार्ता, र तपाईंको घरमा भएका कागजका तस्बिर। यस साइटमा नभएको धेरैजसो कुरा अभिलेखालयमा छैन — त्यो कसैको स्मृतिमा वा टिनको बाकसमा छ।

वंशका धार

अरुण र मेचीबीचका दश थुम देखाउने दश लिम्बुवानको रेखाचित्र नक्सा।

3. दश लिम्बुवान — अरुणपूर्वको लिम्बु भूभागका दश थुम। निङ्लेखु/कु कुनमा पर्छन् भन्ने कतै अभिलिखित छैन: यो खुला प्रश्न २ हो।

Figure from *The Ninglekhu of Limbuwan: A source-critical history of a Yakthung clan* (2026), CC BY-SA 4.0.

अरुण र मेचीबीचका दश थुम देखाउने दश लिम्बुवानको रेखाचित्र नक्सा।
SVG

खुला प्रश्नहरू

सबै प्रश्न
  1. ०१

    “मञ्जिया” (Manjia / Manija)-को अर्थ के हो?

    खुलाथर
    निङ्लेखु/कु ज्येष्ठसँगको एउटै कुराकानी। अभिलेखालयले जवाफ दिनै नसक्ने, सबैभन्दा मूल्यवान् प्रश्न यही हो। त्यो नभए पाँचथर, ताप्लेजुङ, इलाम, तेह्रथुम र धनकुटाका जिल्ला गजेटियरमा यो विशेषण खोजिनुपर्छ।

    तपाईंलाई थाहा छ?

  2. ०२

    निङ्लेखु/कु परिवारहरू कुन थुम र कुन गाउँसँग जोडिन्छन्?

    खुलाथर
    अभिलेख होइन, मौखिक इतिहास: थुम, खोला, गाउँ र वडा किटान गरिएका दश परिवारका रेकर्ड गरिएका अन्तर्वार्ता।

    तपाईंलाई थाहा छ?

  3. ०३

    व्युत्पत्ति पूरा गर्ने: “-ले” र “-खु”-को अर्थ के हो?

    खुलाथर
    साधारण ब्राउजरबाट प्याङ्ग्लोस खोलेर khu, khuwa र le हेर्नु — वा कुनै लिम्बु भाषाविद्‌सँगको एउटा कुराकानी।

    तपाईंलाई थाहा छ?

ᤏᤡᤱᤗᤣᤂᤢ

सिरिजङ्गा लिपिमा थरको नाम — हाम्रो आफ्नै लिप्यन्तरण, र लिम्बु लिपि जान्ने पाठकले पुष्टि नगरेसम्म खुला प्रश्न २४।

यो साइट खुला रूपमा राखिएको अभिलेख हो। तपाईंलाई कुनै नाम, थुम, कथा वा सुधार थाहा छ भने त्यसको ठाउँ यहीँ हो — तपाईंकै नाम र दिइएको मितिसहित।

अभिलेखमा थप्नुहोस्